Katholieken en de samenleving

Katholiek Onderwijs

Kloosterordes

Belangrijk voor katholiek onderwijs waren en zijn soms nog kloosterordes die zich toelegden op onderwijs. Bekend zijn de jezuïetencolleges voor voortgezet onderwijs en bijvoorbeeld de beweging van de Salesianen rond het opvoedingsideaal van Don Bosco.

Ignatius van Loyola

De stichter van de jezuïeten was Ignatius van Loyola (16e eeuw); de nadruk bij hun onderwijs lag op culturele vorming uitgedrukt in het ideaal van de eloquentia of welsprekendheid. Van bekende Nederlanders met een grote welsprekendheid zoals de oud premiers Dries van Agt en Ruud Lubbers zegt men nog wel dat ze die danken aan hun jezuïetenopleiding.

Don Bosco was geraakt door de grote armoede in zijn tijd (19e eeuw). In zijn aanpak legde hij de nadruk op het persoonlijk contact (ontmoeting) en de waakzaamheid van de opvoeder.
Op deze wijze moest het straffen worden voorkomen. Andere ordes die zich verdienstelijk maakten op het terrein van opvoeding en onderwijs waren bijvoorbeeld de augustijnen en oratorianen.

In de Nederlandse situatie mag niet onvermeld blijven de naam van bisschop Joannes Zwijsen (19e eeuw). Hij richtte onderwijscongregaties op voor zowel vrouwelijke als mannelijke religieuzen. Heel bekend zijn de Fraters van Tilburg en de Zusters van Liefde. Het doel van deze congregaties was de bevordering van het onderwijs in de volksschool en de kweekschool. Velen hebben in een groot deel van de vorige eeuw aan dit ideaal gestalte gegeven.

Ga terug naar Katholiek Onderwijs